به وب نوشته های  "جوانان خفری" خوش آمدید

رنگ مو

رنگهای مو دو کاربرد عمده دارند:  

 مخفی نمودن موهای سفید شده

تغییر رنگ ظاهری موها

رنگ  های مو به دو دسته طبیعی (گیاهی)و شیمیایی تقسیم بندی می گردند:

رنگ موهای گیاهی

انسانها از هزاران سال پیش موهای خود را با استفاده از رنگهای طبیعی ومعدنی رنگ می كردند بعضی از مواد طبیعی شامل رنگدانه هستند مانند:

بعضی دیگر نیز شامل سفید کننده های طبیعی می باشندکه باعث ایجاد واکنشهایی می شوند که رنگ مو را تغییر می دهدمثلا شرابی می کند.رنگهای طبیعی معمولا محور مو را با رنگ می پوشانند.بعضی از این رنگها پس از چند بار شستشوی مو از بین می روند ولی لزوما بی خطرتر از رنگهای شیمیایی نیستند. چون عده ای ممکنه نسبت به اونها آلرژی داشته باشند

حنا

برگهاي حنا داراي تانن، صمغ، پنتوزان، كوئينون و فلاونوئيد است. مهمترين تركيب شناخته شده حنا لاوسون (Lawsone) يا 2- هيدروكسي- 1،4- نفتاكينون مي باشد كه مادة اصلي رنگي در گياه است. گلهاي حنا معطر و داراي اسانس است. حنا همچنين حـاوي مانيتـول و موسيلاژ است. لاوسـون موجود در بـرگ حنـا نه تنها خاصيت رنگي دارد بلكـه اثـر ضد باكتريايي بخصوص ضد باكتريهاي گرم مثبت دارد. خاصيت ضد قارچي لاوسون موجود در حنا بخصوص قارچهاي مولد كچلي آن به اثبات رسيده است. به غير از خاصيت رنگي، حنا به لحاظ داشتن تانن، قابض و تقويت كننده مو پوست سر مي باشد و تركيبات آن موجب گرديده تا اين گياه در انواع محصولات آرايشي و بهداشتي مورد استفاده قرار گيرد.

روناس

گياه روناس  از خانواده "گياهان قرمز كننده میباشدماده رنگزاي گياه بر خلاف تصور، در گلهاي زرد رنگ آن نبوده ،بلكه در عصاره سلولي در ريشه گياه ذخيره مي گردد.ريشه ها كه 20تا 30 سانتيمتر طول دارند ،به رنگ قرمز روشن مي باشند . ماده رنگزاي اين گياه يعني آليزارين از ريشه هاي باعمر بيش از 3 سال استخراج مي شود ،به اين ترتيب كه ريشه خشك شده را ريز و سپس آسياب مي كنند .ماده رنگزا بمرور و با خشك شدن ريشه تكامل مي يابد . ريشه گياه حاوي 2-1 % "قرمز آليزارين" است كه نوع كريستالي آن به رنگ پرتقالي تا قرمز است ،در آب به مقداركم و در الكل نسبتاً خوب حل مي شود . قرمز آليزارين به لحاظ خانواده شيميائي به گروه آنتراكينون ها متعلق است و اين تعلق از وجود سه حلقه بنزني در كنار هم مشهود است .

رنگ موهای شیمیایی

امروزه بیش از 75 درصد خانمها و شمار زیادی از آقایان ، موهای خود را رنگ می‌کنند. اولین رنگ موی شیمیایی بی خطر ، در سال 1909 توسط شیمیدانی فرانسوی به نام "یوگن شالر" با استفاده از پارا فنیلن دی آمین ساخته شد. این فرایند نتیجه زنجیره ای از واکنش‌های شیمیایی بین مولکولهای مو و رنگدانه‌ها درحضور پراکسید هیدروژن و آمونیاک می‌باشد.

عناصر تشكيل‌دهنده رنگ ‌مو

دو مادة شيميايي پايه در تمام فرايندهاي رنگ كردن مو شركت دارند:

پيروكسيد هيدروژن یا اکسیدان

آمونیاک

پيروكسيد هيدروژن

-                            پيروكسيد هيدروژن(HYDROGEN PROXIDE):

هـمـان اكـسيـدان مي بـاشــد كـه دو وظيفه را بعهده دارد:

تثبيت رنگ مو 

اكسيداسيون ملانين

اكـسيدان باعث ميگردد تا سولفور از مو خارج گردد بـه همين خاطر استفاده بيش از حد اكسيدان سبب نازكي و زبري تار مو ميگردد. در اكثر رنگ ‌موها، ميزان اكسيدان 30 درصد يا كمتر است.

آمونياك:

اين ماده قليايي نقش كاتاليزور را ايفا مي كند

رنگ مو را روشن مي كند

سبب جدا شدن كوتيكول و باز شدن آن مي گردد تا رنگ بتواند بـدرون پوسته نفوذ كند.

رنگ موهای شیمیایی خود به سه رده تقسیم بندی می شوند:

در پروسه رنگ شدن موها چه فعل و انفعالات شیمیایی رخ می دهد؟

در رنگ موهای موقتی و نیمه دائمی  مولکولهای رنگ با رنگدانه های طبیعی خود موها امتزاجی حاصل نمی کنند و در واقع یک پوشش معمولی از رنگ هستند که روی سطح مو را می پوشانند (موقتی) و یا به داخل محور مو نفوذ می کنند(نیمه دائمی) مولکولهای رنگ موهای نیمه دائمی از همان راهی که  به داخل محور مو رفتند بعد از چند بار شستشو از محور موها خارج می شوند

اما در رنگ موهای دائمی نقش واکنشهای اکسیداسیونی به حدی است که این رنگ موها را رنگهای اکسیداسیونی هم نام برده اند جزء اصلی رنگ موهای دائمی یک ترکیب آروماتیک  یعنی پارافنیلن دی آمین است که حداقل دو گروه الکترون دهنده در موقعیت 1و4 دارد این جور ملکولها  وقتی در مجاورت  یک ترکیب اکسیدکننده مثل هیدروژن پراکسید،  اکسید می شوند ترکیب واسطه ای ایجاد می کنند که در ترکیب با ملکولهای  دیگر از جمله رنگدانه های طبیعی خود موها ملکولهای  بزرگتری ایجاد می نمایند  و به همین دلیل در محور موها به دام می افتند و از آن خارج نمی شود به همین جهت اثر آنها دائمی می شود

تفاوت در رنگ کردن مو

فرمولبندی رنگ برای رنگ کردن موقتی و نیمه دائمی تفاوت دارد. رنگ کردن موقتی ( که با شامپو از بین می‌رود ) با رنگینه محلول در آب که بر سطح مو اثر می‌کند، انجام می‌شود. در رنگ کردن نیمه دائمی ، ماده ، اغلب مرکب از رنگینه‌های کمپلکسی کبالت یا کروم است که در یک حلال آلی حل شده‌اند. رنگینه‌های دائمی عموما رنگینه‌های اکسید شونده هستند. این رنگینه‌ها در مو نفوذ می‌کنند و بعد اکسید شده ، محصول رنگینی تولید می‌کنند.

این محصول با پیوندهای شیمیایی یا به دلیل آنکه انحلال پذیری آن بسیار کمتر از مولکول واکنش دهنده است، بطور دائم به مو متصل می‌ماند. رنگینه‌های دائمی عموما مشتقات فنیلن‌دی آمین هستند.

مکانیسم عمل رنگ کردن مو

فنیلن‌دی آمین ، مو را به رنگ سیاه در می‌آورد. رنگ بور را نیز می‌توان با پارا آمینو دی فنیل آمین سولفونیک اسید یا اسید پارافنیلن دی آمینو سولفونیک بدست ‌آورد. ترکیبات موثر را در محلول آبی صابون یا پاک کننده شامل آمونیاک که محلول را بازی می‌کند، بکار می‌برند. سپس ماده رنگینه با پروکسید هیدروژن ، اکسید می‌شود تا رنگ مطلوب تولید گردد. آمین‌ها معمولا اکسید شده، به ترکیبات نیترو تبدیل می‌شوند.

مزیت و محدودیت رنگ موها

مزیت رنگ موهای گیاهی:

طبیعی بودن و ایمنی نسبی آنهاست.

محدود یت رنگ موهای طبیعی:

1-  تنوع لازم را ندارند.

2- نتایج غیر قابل پیش بینی  است.

3-  دریچه های مویی که با اینگونه مواد رنگ شده مسدود می گردد بنابراین دکلره و بی رنگ کردن مو بسیار مشکل و گاهی نشدنی خواهد شد.

. بزرگترین مزیت رنگ موهای شیمیایی:

 تنوع رنگ ها

محدود یت:

 ایمنی کمتر خصوصا در فرمولاسیونهای غیر استاندارد است.

 همچنین به علت فعل و انفعالات شیمیایی که در فرایند رنگ کردن مو رخ می دهد - خصوصا اگر رنگ کردن مو با مهارت انجام نشود - آسیب هایی مانند خشک شدن مو وهمچنین تحریک و سوزش پوست سر بوجود می آید.

شامپو

اجزای تشکیل دهنده شامپو

عامل پاک کننده : عامل پاک کننده باعث جدا شدن ذرات چرک و کاهش چربی از سطح مو می‌شود که خود ، شامل 3 دسته مواد فعال سطحی آنیونی (مثل سدیم لوریل اتر سولفات و تری اتانول آمین سولفات) ، آمفوتری (مثل بتاتین کوکو آمیدو پروپیل) و غیر یونی(مانند كوكونات فتي اسيد دي اتانول آميد) هستند.

عامل تقویت کننده کف : عامل تقویت کننده کف (مثل بتاتین) باعث ایجاد کف غلیظ مقاوم می‌شوند.

عامل حالت دهنده مو : عامل حالت دهنده مو باعث می‌شود مو به آسانی شانه شود و هنگام شانه کردن به هوا بلند نشود.

عامل نگهدارنده : عامل نگهدارنده مو را از مواد ضدعفونی کننده و میکروب کش نگه می‌دارد.

مواد جانبی تشکیل دهنده شامپو

عامل صدفی کننده : عامل صدفی کننده (مانند اتیلن گلیکول) به شامپو حالت و شکل صدفی می‌دهد.

عامل غلیظ کننده : عامل غلیظ کننده (مثل نمک طعام) باعث غلیظ شدن شامپو می‌شود.

ولی اکثر شامپوها دارای فرمول یکسان سدیم لوریل اتر سولفات و تری اتانول آمین لورین سولفات هستند. بنابراین اکثر شامپوها کار مشترکی انجام می‌دهند.بجز برخی از شامپوها که مصارف خاصی دارند.

كانديشن كردن «نرم كننده» مو

كانديشنر در زمينه آرايش مو به محلولي گفته مي شود كه براي كمك به كيفيت مو و همچنين به زيبا كردن آن روي موهاي نمدار و تميز مصرف مي شود و پس از مكث كوتاهي آبكشي مي شود. موها را بعد از رنگ يا دكلره يا صاف كردن يا پر منانت حتما بايد با يك كانديشنر شست، كانديشنر ها معمولا اسيدي هستند. وباعث مي شود موهايي كه در اثر مصرف مواد شيميايي شكسته شده و صدمه ديده اند احيا شوند و به مو حالت نرمي مي دهد.

عمل ويژه كانديشنرهاي قوي:

1. نرم و لطيف كردن سطح مو

2. چرب و صاف نمودن سطح مو

3.اسيدي كردن موها پس از پرمنانت، صافي ، رنگ و دكلره

4.جبران و شكل پذيري كراتين " پروتئين هايي " كه معيوب شده است.

مواد حالت دهنده مو

نحوه اتصال تار های مو توسط این فراورده ها معمولا به دو صورت است:

1- اتصال جانبی (پهلو به پهلو)ی تار های مو که اصطلاح جوش خطی (Seam weld) به آن اطلاق می گردد.

 2- اتصال نقطه ای (یا متقاطع) تارهای مو که جوش نقطه ای (Spot weld) نام دارد. در این حالت تارهای مو، در یک نقطه، یکدیگر را قطع می کنند.

فراورده مدل دهنده مو، باید به گونه ای توسط تولید کننده طراحی و بوسیله مصرف کننده به کار برده شود که اتصال تارهای مو، بیشتر از نوع جانبی باشد. زیرا اتصال تارهای مو، به این شیوه، علاوه حجم بیشتر، آنها را به شکل ملایمتری در کنار هم نگاه داشته و آسیب کمتری به كوتیکول وارد می کند .

تفاوت شامپو و نرم كننده

نحوه ي عمل شامپوها و مواد حالت دهنده ي مو:

در هر دور از اين مارپيچ 4 اسيدآمينه قرار دارد و اگر از ابتداي زنجيره در نظر بگيريم اولين اسيد آمينه با اسيدآمينه ي چهارم بعد از خود يك پيوند هيدروژني تشكيل مي دهد. پيوندهاي هيدروژني يكي از پيوندهاي پايدار كننده ي ماكرومولكولهاي زيستي هستند. با تشكيل پيوند هيدروژني به صورت 4 اسيدآمينه در ميان بين اسيدآمينه هاي رشته پروتئيني ظاهر زنجيره به صورت يك فنر در مي آيد و براي تشكيل يك تا رمو تعداد بسيار زيادي از اين فنرها (مارپيچ هاي آلفا) در كنار هم قرار گرفته و با پيوندهاي نمكي عرضي به هم متصل مي شوند تا يك رشته ي نسبتا قطور و قابل ديدن تار مو به وجود آيد.

با دانستن ساختار مو نقش مواد حالت دهنده ي مو به اين صورت مشخص مي شود كه اگر دقت كرده باشيد پس از شست و شوي موها به خصوص با آب گرم در هنگام شانه زدن موها حالت ارتجاعي دارند و به اصطلاح به راحتي با شانه كش مي آيند. سبب اين امر اين است كه همان پيوندهاي هيدروژني پايدار كننده ي مو در اثر تماس با آب گرم به طور موقت از هم باز مي شوند و از فرم اصلي خارج مي شوند و و ظاهر مارپيچ آلفا به هم مي ريزد. و با خشك شدن موها اين پيوندها دوباره از مكانهاي قبل برقرار شده و مو حالت اصلي خود را باز مي يابد.

چگونگي تاثير مواد حالت دهنده ي مو از طريق اثر گذاشتن بر همان پيوندهاي هيدروژني مارپيچ آلفا مي باشد. اين مواد به طور هدف دار بعضي پيوندها را باز كرده و بر استحكام برخي ديگر مي افزايند و نتيجه اين مي شود كه به طور مثال موي صاف و بدون حالت داراي تاب خوردگي به سمتي خاص مي شود. اين مواد عمدتا شيميايي قادرند جهتگيري مولكولها و پيوندهاي بين مولكولي را به طوري تنظيم كنند كه با شانه كردن مو به سمت دلخواه همان پيوندها در همان جهت تشكيل شود و پس از خشك شدن مو به حالتي كه شانه زده شده است در آيد.

ولي همان طور كه انتظار مي رود استفاده مكرر از اين مواد نيز نمي تواند مطلوب باشد زيرا به مرور سبب شكنندگي تارهاي مو و از هم گسيختگي رشته هاي تشكيل دهنده ي تارمو و ايجاد موخوره مي شود.

علاوه بر اين بايد در نظر داشت كه چرا گفته مي شود بهتر است در حمام موها را شانه نكنيم. زيرا محيط حمام بسيار مرطوب و داراي دماي بالاست يعني شرايطي كه در آن اكثر پيوندهاي هيدروژني بين مارپيچهاي آلفاي مو از حالت خود خارج شده و از هم گسسته اند. پس شانه زدن مو در اين زمان به خصوص در مورد موهاي بلند شراطي را فراهم مي كند تا رشته ها از هم گسيختگي دايمي پيدا كرده و ظاهري شكننده پيدا كنند كه در نهايت منجر به موخوره مي شود.

دانستنيهايي در باره مو

رنگ تمام موهاي مردم دنيا از مشكي تا بور روشن از سه نوع مولكول رنگي درست شده است كه عبارتند از: قرمز - آبي - زرد كه در موهاي مختلف نسبت اين سه ملكول با هم فرق مي كند. بدين معني كه در موهاي مشكي ملكولهاي آبي و در موهاي خرمايي ملكولهاي قرمز و در موهاي بور ملكولهاي زرد بيشتر است.

رشد مو در يك ماه بين 1 تا1/5   سانتي متر است۰

تعداد مو در يك سر بين 100000 تا 150000 مي باشد

دوره حيات مو بطور نسبي بين 2 تا 6 سال است.

75 تا 90 روز بعد از مرگ، مو از ريشه جدا مي شود.

يك تار مو مي تواند 300 درجه حرارت را تحمل كند.

يك تار مو مي تواند 40 تا 100 گرم وزن را تحمل كند.

رطوبت مناسب براي مو بين 35 تا 60 درجه است.

مو بطور طبيعي رطوبت هوا را جذب كرده و به اندازه 10 تا 15 درجه به قطر آن اضافه مي شود.

عمر لاله هاي رنگي مو 35 سال است.

ريزش طبيعي مو در 24 ساعت بين 50 تا 80 تار مي باشد.

قابليت كشش مو بين 12 تا 25 درصد طول آن مي باشد.